Essays Bosnian / Croatian / Serbian

Newsletter


Please enter your email

Essays

Masculinities and Gender-Based Violence in Conflict and Post-Conflict…

Sabine Piccard (Pristina, Kosovo)Course: Gender, Sexuality and Violent Conflict Masculinities and Gender-Based Violence in Conflict and Post-Conflict Settings – Addressing the Gap in Violence Against Men  1. Introduction The concept of Gender-Based Violence (GBV) generally...

Read more

Sexual Violence Against Men in Armed Conflicts

Renata Ćuk (Zagreb, Croatia)Course: Gender, Sexuality and Violent Conflict: Beyond Oppositional Imagination Sexual Violence Against Men in Armed Conflicts Introduction Many people connect war time sexual violence to the images of the raped Bosnian...

Read more

 

mim_logo

Essays (Bosnian/Croatian/Serbian)

Ljutajući pešak centralno-istočne Evrope

Autor: Oskar Roginer, Srbija

Kurs: Politika, moć i nejednakosti

Na početku leta, na jednom pozorišnom festivalu centralno-istočne Evrope, postavljena je bista od domaćeg sapuna nekadašnjeg maršala SFRJ, Josipa Broza. Interaktivna instalacija se bazira na pretpostavci, da će kip pored fontane biti izložen vremenskim prilikama i neprilikama, te će vremenom popucati, istopiti se - nestati. Skulptura je, ali pre svega namenjena slučajnom ili namernom Pešaku, i njegovog akta ritualnog pranja ruku, pomoću koga, putem realne, metaforične, direktne i indirektne intervencije utiče na oblik, značenje, asocijativnu ravan i u suštini samu bit Tita, kao dela ideološkog poretka i kulturnog sećanja ovih prostora. Bista je otkrivena u podne, tokom noći biva odvaljena od postolja, da bi do sledećeg jutra u komadima veličine šake bila rasuta po glavnom trgu sa penušajućom fontanom sa strane. Tog istog leta, iz gnezda u parku istog grada ispilila su se tri mala labuda. Sićušni, sivi, još ni pernati otisnuli su se na vodu jezera. Taj isti lutajući Pešak je jedne noći, samo dve sedmice nakon kratkotrajnog Brozovog kipa kaldrminim kamenicama i granama drveća ubio jednog od ta tri labuda. Na samom kraju istog leta, u jednom drugom gradu okupljali su se mladi, sedeli na klupama, pričali, dogovarali se - čekali. Bila je to jedna sasvim obična, već prohladna septembarska noć između petka i subote, dok taj isti Pešak, ničim izazvan nije uzviknuo „Pederi!" i čekićem za meso, na trotoaru do granica svesti nije istukao prolaznika za kim je uzviknuo.

Read more: Ljutajući pešak centralno-istočne Evrope

   

(NE)MOĆ(I)  U  BIH DRUŠTVU: Jedan prilog „odmrzavanju“ političke potencije

Autorica: Zlatiborka Popov Momčinović, Sarajevo, BiH
Kurs: Politika, moć, nejednakosti/ Peta postjugoslovenska mirovna akademija
Moć je opšte mesto političke teorije i sociologije kao, kako se navodi, fundamentalne društvene nauke. Zdravorazumski gledano, moć leži u rukama onih koji su na društveno-ekonomsko-kulturno-političkom vrhu društva, ali to je samo vrh ledenog brega iza kog se ne vidi ni šta ni gde je zapravo moć. Šta ako moć ne možemo definisati, niti je možemo locirati, ako je ne možemo kategorizovati ni „izmeriti“? Šta ako su tzv. nemoćni zapravo glavna proizvodna snaga koja konstituiše određene odnose moći i nemoći u društvu? Šta ako oni „energijom“ svojih tela kao u Matrixu hrane sistem i postojeći oblik bh. etno biopolitike, te je moć njihova, samo je trebaju uzeti kad postanu svesni svojih „prikopčanih“ tela?

Read more: (Ne)moc(i) u BiH drustvu

   

Historical Truth - The Case of Bleiburg

Stefan Radojković
Kurs: Uloga istorijske istine u transformaciji sukoba

„Istorijska istina/e – slučaj Blajburga"

I poglavlje – „Uvod u problematiku"

Često može da se čuje u javnom diskursu (mediji, izjave političara, svakodnevna konverzacija) različita deterministička mišljenja o pojedinim istorijskim događajima ili procesima. Ovde podvlačim ovu reč „deterministički"1  jer smo bili svedoci kako takva viđenja istorije mogu da imaju uticaja na raspad jedne zemlje. Pogotovo ako uzmemo u obzir da su takva deterministička viđenja istorije u većini slučajeva i etnocentrična, odnosno posmatrano samo i isključivo iz pozicije naše etničke pripadnosti.

 

Read more: Historical Truth - The Case of Bleiburg

   

Memorijali u BiH – provokacije ili mjesta za uspostavu dialoga?

Anida Sokol
Kurs: Uloga istorijske istine u transformaciji sukoba

Memorijali u BiH – provokacije ili mjesta za uspostavu dialoga? 

U posljednih nekoliko decenija memorijali – fizičke reprezentacije ili komemorative aktivnosti koje se odnose na događaje iz prošlosti i nalaze se na javnim prostorima1 –zauzimaju sve značajnije mjesto u tranzicijskoj pravdi. Pored toga što pružaju saznanje o prošlosti i izazivaju specifične reakcije, kao što su javno priznavanje događaja i njegovu interpretaciju, memorijali u konceptu tranzicijske pravde imaju i pedagošku funkciju. Pošto se često podižu na mjestima gdje su izvršeni stravični zločini, ne samo da odaju počast žrtvama već educiraju, potiču pitanja i stimuliraju dialog kako bi buduće generacije jačale kulturu ljudskih prava i spriječile ponavljanja traumatične prošlosti.2

Read more: Memorijali u BiH – provokacije ili mjesta za uspostavu dialoga?

   

The Necessity and Achievements (explanatory) of Truth in Conflict Transformation

Mladen Stojadinović
Kurs: Uloga istorijske istine u transformaciji sukoba 

Nužnost i dometi (eksplanatorne) istine u transformaciji sukoba

Jedno od najvažnijih pitanja koje se postavlja pred autore i aktiviste koji se bave transformacijom sukoba jeste ono o ulozi i značaju istine u tom procesu, pre svega u dugotrajnim i ukorenjenim sukobima među državama i/ili nacijama. Da li se može gledati u budućnost ako se ne zna šta se zapravo desilo? Koliko je korisno i opravdano očekivati saradnju među stranama koje su međusobno činile stravične zločine i pritom to poriču ili relativizuju? Sme li se zaboraviti ma i najmanji zločin ili je insistiranje na pojedinostima ustvari usporavanje procesa zaceljivanja? Bilo da se tvrdi da je istina neophodan uslov transformacije sukoba, ili da se iskazuje sumnja prema neupitno pozitivnoj ulozi istine, mnogo vremena i prostora se troši na argumentovanje u prilog pojedinih teza o odnosu istine i rešavanja sukoba, kako bi to imalo direktne posledice po instrumente i procedure koje će se u konkretnom postkonfliktnom okruženju koristiti.

Read more: The Necessity and Achievements (explanatory) of Truth in Conflict Transformation